اصفهان، شهر نصف جهان، پر از جاذبه های تاریخی، فرهنگی، هنری و طبیعی است که هر سال صد ها هزار گردشگر را به خود جذب میکند. از میان این جاذبه ها، یکی که به خاطر زیبایی، قدمت و اهمیت خود بسیار معروف و مورد توجه است، کلیسای وانک است. این کلیسا، که در محله جلفا قرار دارد، بزرگ ترین و معروف ترین کلیسای ایران به شمار میرود و به عنوان یکی از میراث جهانی یونسکو ثبت شده است. در این مقاله قصد داریم به شما معرفی کامل از کلیسای وانک در اصفهان، تاریخچه و کارکرد آن، معماری و آثار هنری آن، جاذبه ها و امکانات گردشگری آن بدهیم با عجم گشت همراه باشید.
بیشتر بخوانیم » بهترین سوغات اصفهان
ساعت و هزینه بازدید از کلیسای وانک
هر روز از ساعت 8:30 الی 12:45 – 14:30 الی 17:15
مکان های مجاز جهت بازدید عموم
کلیسای «هُوسِپ آرِماتاتسی» مقدس
موزه ی خاچاطور گِساراتسی
موزه ی مردم شناسی ارامنه جلفای نو
بنای نسل کشی 1/5 میلیون ارمنی در سال 1915م. توسط دولت ترکیه عثمانی
ورودی برای بازدید کنندگان ایرانی 30,000 تومان
ورودی برای بازدید کنندگان خارجی 200,000 تومان
آدرس کلیسای وانک
کلیسا وانک اصفهان که از کلیساهای تاریخی ارمنیان اصفهان بود در محله جلفا واقع شده است در دوره صفویه به دستور شاه عباس دوم ساخته شد. نام این کلیسا از نام کلیسای «سورپ آمنا پرکیچ وانک» جوغا در نخجوان گرفته شدهاست. وانک در زبان ارمنی به معنی صومعه است. برای درک بهتر تاریخچه کلیسای وانک، باید به تاریخچه محله جلفا بپردازیم.
بیشتر بخوانیم » جاهای دیدنی اصفهان
محله جلفا، که در جنوب رودخانه زاینده رود قرار دارد، از دیرباز محل اسکان ارامنه مهاجر در ایران بود. در زمان صفویه، شاه عباس اول در جنگ با عثمانی ها دستور به عقب نشینی ایرانیان داد. در طول مسیر بازگشت، سپاه ایران از ارمنستان عبور میکرد. به دستور شاه عباس بخش های زیادی از مسیر برای جلوگیری از پیشروی عثمانیان ویران میشد و در این بین مردم ارمنستان در خطر کشتار دسته جمعی قرار داشتند. به همین دلیل شاه عباس تصمیم گرفت ارامنه را با خود به ایران بیاورد و اسکان دهد. در انتهای این کوچ طولانی، شاه عباس و سپاهیان او بههمراه مردم ارمنستان به اصفهان رسیدند و شاه عباس زمین هایی در منطقه جلفا به ارامنه اهدا کرد.
ارامنه مهاجر، که بخش عظیمی از فرهنگ و تمدن خود را در کوچ از دست داده بودند، با ساخت کلیسا هایی در محله جلفا، سعی در حفظ هویت مذهبی و ملی خود داشتند. کلیسای وانک یکی از این کلیسا ها بود که در سال ۱۰۶۴ هجری قمری (۱۶۵۵ میلادی) شروع به ساخت شد.

معماری و آثار هنری کلیسای وانک
کلیسای وانک یک شاهکار هنری است که ترکیبی از سبک های معماری ایرانی، اروپایی و ارمنی را به تصویر میکشد. این کلیسا دارای بخش های مختلف است که هر کدام دارای ویژگی ها و زینت های خاص خود هستند. برخی از این بخشها عبارتند از:
- باغ کلیسا که دارای درختان سبز و گل های رنگین است و فضای آرام و شادابی را به بازدیدکنندگان ارائه میدهد.
- حیاط كلیسا که دارای چشمه ها، آبشار ها، استخر ها و نقش برجسته های زیبایی است که نماد حیات و زندگی را به تصویر میكشند.
- گنبد كلیسا که دارای شكل چهارگوش است و با الگوی كاشی كاری زرد، آبی و سفید تزئین شده است. این گنبد به عنوان نماد آسمان و خداوند شناخته میشود.
- برج كلیسا که دارای شكل هشت گوش است و با الگوی كاشی كاری قرمز، آبی و سفید تزئین شده است. این برج به عنوان نماد قدرت و برجستگی شناخته میشود.
- سالن كلیسا که دارای سقف چوبی است و با نقاشی ها، منبت كاری ها، آیینه كاری ها، تذهیب كاری ها، چراغدان ها، فرش ها و پرده های زیبایی تزئین شده است. این سالن به عنوان نماد هنر و فرهنگ شناخته میشود.
آثار هنری
آثار هنری کلیسای وانک بسیار گسترده و متنوع هستند. برخی از این آثار عبارتند از:
- دروازه كلیساکه دارای نقش برجسته «آخرین شام» است که تصویر حضور حضرت عیسى (ع) و شاگردانش را نشان میدهد. این نقش برجسته از سنگ های رنگین تهیه شده است و به عنوان یکی از زیباترین آثار هنری کلیسا شناخته میشود.
- دیوار های داخلی کلیساکه دارای نقاشی های رنگین و زیبایی هستند که تصاویر مربوط به حیات حضرت عیسى (ع)، حضرت مریم (س)، پیامبران، شهدا، قدیسان و امام های ارمنی را نشان میدهند. این نقاشی ها با استفاده از رنگ های طبیعی و گیاهی انجام شدهاند و به عنوان یکی از بزرگترین مجموعه های نقاشی دینی در جهان شناخته میشوند.
- موزه کلیساکه دارای آثار هنری، تاریخی، فرهنگی و علمی است که به ارث برده شدهاند. برخی از این آثار عبارتند از: کتاب های قدیمی و گرانبها، لوح های نقش برجسته، سکه ها و مدال ها، لباس ها و جواهرات، سلاح ها و ابزار ها، نمونه های صنایع دستی و …
- کتابخانه کلیساکه دارای بیش از ۷۰۰۰ جلد کتاب است که برخی از آن ها به زبان های ارمنی، فارسی، عربی، ترکی، لاتین، یونانی، عبری و … نوشته شدهاند. برخی از این کتاب ها به قدمت چند صد سال برمیگردند و دارای ارزش تاریخی و فرهنگی بالایی هستند.
- گورستان کلیساکه دارای قبر های تاریخی و هنرمندانه است که به خاطر شخصیت ها و رویداد های مهمی که در آن ها دفن شدهاند، مورد توجه قرار میگیرند. برخی از این قبر ها عبارتند از: قبر خواجه آوانس، قبر خواجه داود، قبر خواجه میناس، قبر خواجه حکیم و …

جاذبه ها و امکانات گردشگری کلیسای وانک
کلیسای وانک در اصفهان یک جاذبه گردشگری بسیار زیبا و با ارزش است که هر سال صد ها هزار بازدیدکننده را به خود جذب میکند. این کلیسا علاوه بر دیدن آثار تاریخی و هنری خود، دارای امکانات و فعالیت های گوناگون برای تفریح و لذت بردن از زندگی است. برخی از این امکانات و فعالیت ها عبارتند از:
- گشت و گذار با دوچرخه در محله جلفا و لذت بردن از منظره زیبای آن.
- خوردن چای، قهوه و شیرینی از کافه های سنتی و مدرن موجود در محله جلفا و اطراف کلیسا.
- خوردن غذای سنتی اصفهان مانند بریان، خورشت ماست، دیزی، حلیم بادمجان و … از رستوران های معروف محله جلفا.
- خوردن غذای سنتی ارمنی مانند هاریسا و … از رستوران های خانگی محله جلفا.
- شنیدن داستان های تاریخی و فرهنگی از راویان و راهنمایان حرفهای كلیسا كه با صدای بلند و شیرین به بازدیدكنندگان گوشزد میكنند.
- تماشای نمایش های هنری مانند موسیقی، تئاتر، عروسك، شعرخوانی و … که در کلیسا و سالن های اطراف آن برگزار میشوند.
- عکاسی و فیلمبرداری از کلیسا و محله جلفا با دوربین های دیجیتال و موبایل و به اشتراک گذاری آن ها در شبکه های اجتماعی.
- بازدید از محله جلفا که دارای بنا های تاریخی، فرهنگی، هنری و طبیعی دیگری است که به ارث برده شدهاند. برخی از این بنا ها عبارتند از: کلیسای بتلحم، پل خواجو، پل سیوسه پل و …
خلاصه
کلیسای وانک اصفهان یک جاذبه گردشگری بسیار زیبا و با ارزش است که در محله جلفا قرار دارد. این کلیسا به عنوان بزرگ ترین و معروف ترین کلیسای ایران به شمار میرود و به عنوان یکی از میراث جهانی یونسکو ثبت شده است. دارای آثار تاریخی و هنری است که ترکیبی از سبک های معماری ایرانی، اروپایی و ارمنی را به تصویر میکشند. در طول تاریخ شاهد رویداد های مختلفی بوده است. علاوه بر دیدن آثار خود، دارای امکانات و فعالیت های گوناگون برای تفریح و لذت بردن از زندگی است. همچنین این کلیسا یک مقصد رویایی برای هر گردشگر است که به دنبال تجربه یک سفر فراموش نشدنی است.
